Türkiye İpekböcekçiliği ve İpekçilik Milli Komitesi 2011 yılı 2. yürütme kurulu toplantı raporu

Kategori: Basın Odası - Haberler | 0

ipek-boceginin-mucizesi-684904Sekreteryası ve raportörlüğü Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği tarafından yürütülen “Türkiye İpekböcekçiliği ve İpekçilik Milli Komitesi” 2011 Yılı Olağan 2. Yürütme Kurulu Toplantısı 19-20 Eylül 2011 tarihlerinde, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü öğretim üyesi  Prof. Dr.Çetin FIRATLI başkanlığında Köyceğiz’de gerçekleştirilmiştir.

Yürütme Kurulu üyeleri ile Köyceğiz’de bulunan kamu kurum ve kuruluşları ile üreticilerin iştirak ettiği, ipekböcekçiliği ve ipekçiliğin en son durumunun değerlendirildiği toplantıda, Köyceğiz İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürü Enver AYDIN, ipekböcekçiliğini geliştirmek amacıyla ilçede 2008 yılında bir kişi ile başlayan projeye 2009 yılında 10 kişi ile tohum yetiştirerek devam ettiklerini, 2010 yılında 35 kişiyle 80 kutu ipekböceği inficar ettirildiğini, 2011 yılında ise kutu sayısının % 156 oranında arttığını belirtmiştir. Ayrıca İlçenin turizm kenti olarak görülmesine rağmen tarımın yoğunlukta olduğunu ve ipekböcekçiliğinin daha iyi noktalara geleceğine inandığını da ilave etmiştir.

Muğla Sanayi ve Ticaret Odası yetkilisi Hüdayi ÖRNEK, Köyceğiz Kaymakamı Yücel GEMİCİ ve Köyceğiz Belediye Başkanı Salih ERBAY, bu toplantının ilçelerinde gerçekleştirilmesinin sevindirici olduğunu, ekonomik ve sosyal katkısının umut edildiğini dile getirmişlerdir.

Muğla İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürü Ahmet DAĞLI, 2008 yılında Köyceğiz’de başlayan ve sonra Merkez, Milas, Datça, Fethiye ve Yatağan’ın da katılımıyla gerçekleştirilen ipekböceği yetiştiriciliği neticesinde 2011 yılında 4,5 ton yaş koza elde edildiğini, kısa süreli ve maliyeti az olan bu üretim dalında 1 kutudan yaklaşık 30 kg. yaş koza alındığını, verilen desteğin de tatmin edici olması sebebiyle gittikçe talebin arttığını, ilin önümüzdeki yıllarda Türkiye İpekböcekçiliğinde iyi bir konumda olacağını belirtmiştir.

 

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Hayvancılık Genel Müdür Yardımcısı Dr.İbrahim ÖZCAN, ülkemiz nüfusunun % 26-27 sinin kırsal alanda yaşadığına, bu nüfusun çoğunluğunun tarımla uğraştığına, ülkemiz tarımının geçmiş yıllara nazaran önemli bir gelişme göstererek dünyada 7. sıraya yükseldiğine, kalitenin, çeşidin, ihracatın artmasına paralel kazancın da arttığına değinerek, Türkiye’de tarımsal desteklemelerin 2006 yılında çıkan Tarım Kanunu çerçevesinde yürütülmekte olduğunu, ipekböcekçiliğine ödenen desteğin yılı içinde verildiğini, ipekböcekçiliğinin  bu kapsamda desteklenmesi sonucu  2011 yılında yaş koza üretiminin 150 tona ulaştığını ve Kozabirlik ödemesi dahil üreticilere 3.480.303 TL. ödendiğini vurgulamıştır.

Muğla’da 2008 yılında başlayan ipekböcekçiliğinin günümüze kadar artarak geldiğini, bu durumun sevindirici olduğunu, üretim ve kalitenin artmasına paralel olarak desteklemelerin de süreceğini, ayrıca ipekböcekçiliği için kredi talebinde bulunanlara mevcut kredi faiz oranından % 50 indirim yapıldığını fakat Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin kendi kuralları çerçevesinde kredi verdiğini de belirtmiştir.

Komite Başkanı Prof. Dr.Çetin FIRATLI, Türkiye İpekböcekçiliği ve İpekçilik Millî Komitesinin ilk genel kurulunu 1978 yılında gerçekleştirerek, günümüze kadar çalışmalarını aralıksız sürdürdüğünü, 35 Genel Kurul üyesi ve 25 Yürütme Kurulu üyesinin bulunduğunu dile getirerek sözlerine başlamıştır. Konunun Türkiye açısından önemini vurgulayarak, Kozabirliğin bu üretim dalının canlı materyalini sağladığını, teknik desteğini verdiğini, ürünü satın alıp değerlendirdiğini de hatırlatmıştır.

Kozabirlik Genel Müdürü İsmail AYDIN, 2011 yılında üretilen 5.808 kutu ipekböceği tohumunun üreticilere ücretsiz olarak verildiğini, tohumların Alanya, Eskişehir, Bursa ve Diyarbakır’daki inficar tesislerinde inficar ettirilerek üreticilere teslim edildiğini, verdikleri eğitim çalışmalarında dut bahçesi tesisi, böcekhane tesisi, bakım ve besleme, hastalıklar ve zararlılarla mücadele konularının ele alındığını, Bursa İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü fidanlığında üretilen dut fidanı ve çöğürleri ile fidanlıklardan temin edilen toplam 52.250 adet dut fidanının üreticilere ücretsiz dağıtıldığını, böcek beslenen mekanların Birliğin teknik elemanlarınca ücretsiz dezenfekte edildiğini, besleme periyodunda bakım – besleme kontrollerinin yapıldığını, üreticilerin yoğun olduğu bölgelerde alım merkezleri kurularak diğer yerlerde seyyar ekipler aracılığı ile ürün alımlarının yerinde yapıldığını dile getirmiştir.

İpekböceği yetiştiriciliğinin teşvik edilmesi ve üretimin arttırılması için ipekböceği kozası üreticilerinin desteklenmesi amacıyla 2011 yılında da, dağıtılacak ipekböceği tohum bedelinin ve üreticilerin ürettiği yaş ipekböceği kozasını Birliğe satan üreticilerin, 24 Şubat 2011 tarih ve 27856 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2011/1430 sayılı Hayvancılığın Desteklenmesi Hakkındaki Bakanlar Kurulu Kararı ile yaş kozaya kg başına 20 TL. destekleme ödemesi yapılmasına karar verildiğini, Birlikçe yapılan 3,50 TL. ödeme ile birlikte, 1. sınıf yaş koza için üreticiye % 30,5 artışla toplam 23,50 TL / kg. ödeme yapıldığını sözlerine eklemiştir.

 

Kozabirlik tarafından 2011 yılı ilkbahar besleme döneminde 147.223,65 Kg polihibrit yaş koza ile 3.423,00 Kg. damızlık yaş koza olmak üzere toplam 150.646,65 Kg. yaş koza alındığını, ürün bedellerinin tamamının ödendiğini, yaş koza karşılığında üreticiye 3.012.933,00 TL’si destekleme ödemesi, 538.902,75 TL’si ise Birlik alım fiyatı olmak üzere toplam 3.551.835,75 TL brüt ödeme yapıldığını da söylemiştir.

Satın alınan kozaların Eskişehir’deki koza çekim tesisinde depolandığı ve ihtiyaca göre işlendiği, 2010 yılında 11.215 kg. 40/44 denye ve mancınık ipek ipliği üretildiğini, üretimi gerçekleştirilen ipek ipliklerin tamamının yurt içinde tüketildiğini de ilave etmiştir.

Komite Başkanı Prof. Dr. Çetin FIRATLI tarafından, yaş kozanın direk satılabileceği veya iplik halinde satılabileceği, ancak bizi temsil edecek turistik ürünlere dönüştürülerek hem ülkemizi temsil edecek hem de katma değer sağlayacak ürünlerin üretilmesinin zorunlu olduğu vurgulanmıştır. Turizm sektörüne sunmak için yeterli ürünün olmadığı, Muğla ve Alanya’nın Antakya firmalarını örnek alarak gelişmesi önerilmiştir.

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Hayvancılık Genel Müdür Yardımcısı Dr.İbrahim ÖZCAN, uluslar arası ticarette söz sahibi olunabilmesi için ürünün ticarete konu olacak ürüne çevrilmesi gerekliliğini hatırlatarak, hedefin ipek iplik üretmek olmadığını, bu ipliği ürüne işlemek olduğunu dile getirmiştir.

 

 

 

Bursa İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü Yetkilisi Sadettin IŞIK, Bursa’da 2006 yılında 238,5 kutu tohum dağıtılarak 5.247,30 kg. , 2011 yılında ise 141,5 kutu tohum dağıtılarak 2.380 kg.’ı damızlık olmak üzere 6.880 kg. yaş koza üretildiğini, Bursa Valiliği önderliğinde “Bursa Dağ Köyleri Kırsal Kalkınma Projesi” kapsamında  “6  İlçede (Osmangazi, Büyükorhan, Harmancık, Keles, Orhaneli, Mustafakemalpaşa) 100 Aile İçin İpekböcekçiliği Projesi”ne başladıklarını, 2011 yılı içinde 5.000 adet dut fidanı dağıtıldığını, 6 adet örnek ipekböceği besleme evinin 6 üreticiye teslim edildiğini, her besleme evinin içine 1 kutu besleyecek kapasitede üçer katlı 6 adet plastik ağlı kerevet yapıldığını, proje kapsamındaki 6 ilçede, 21 köyde 51 çiftçiye 133,5 kutu ipekböceği yumurtası dağıtıldığını, projenin genel yatırım tutarının  73.670 TL. olduğunu ifade etmiştir.

Ayrıca 2012 yılında;  Bursa İl Orman ve Su İşleri Müdürlüğü tarafından 5.000 adet, Kozabirlik tarafından 15.000 adet olmak üzere toplam 20.000 adet dut fidanı dağıtımının, 150 kutu ipekböceği yumurtası dağıtımının, ipekböcekçiliği hakkında teknik bilgi verilmesinin, konuyla ilgili broşür dağıtımının ve eğitimin, dağ ilçelerinde uygun hazine arazisi ile köy tüzel kişiliğine ait arazi  bulunan  köylerde,İl Özel İdaresi ve HAGEL desteğiyle ”dutluk tesisi” nin oluşturulmasının hedeflendiğini belirtmiştir.

Kamuoyunun bilinçlendirilmesi ve bilgilendirilmesi, üreticilerin motive edilmesi için, 2012 yılı yaş koza alım döneminde ”koza şöleni” yapılmasının programlandığını da ilave etmiştir.

Ödemiş Kent Konseyi Genel Sekreteri İrfan GÜNDÜZ, 90’lı yıllara kadar ilçelerinde üretimin 120 ton civarındayken daha sonra azalmaya başladığını, Ödemiş Belediyesinin girişimleriyle yeniden canlanma yaşandığını ve eski yıllardaki üretim kalitesini yakaladıklarını dile getirerek, iki yıl önce Ödemiş Belediyesi, Kent Konseyi Kadın Meclisi ve Kozabirliğin işbirliği ile “Geleneksel İpekböcekçiliğini Teşvik ve Geliştirme Projesi” ne başlandığını, bu proje kapsamında ilk yıl 250 kg. olan yaş koza üretiminin 4 ton’a yükseldiğini, bu yıl 60 üreticiye 93.680 TL. dağıtıldığını, Belediye ve Ticaret Odasının desteği ile 5.250 adet dut fidanı dikildiğini, konuyu tanıtıp sevdirmek için ilkokul öğrencileriyle ipekböceği yetiştirdiklerini ifade etmiştir.

 

Datça Üreticisi Yaşar AYDOĞAN, yöresinde ipeğin çok kullanıldığını, Milas ve Köyceğiz’de yaş koza üretiminin artırılması için çaba gösterildiğini görünce bu geleneğin devam etmesi gerektiğine inandığını ve 2006 yılında  1 kutu tohum alarak  “ bu işi denesek, bitmiş bir geleneği başlatsak, yeniden ipekböcekçiliği ve ipekli dokumalar yapılmasına öncülük etsek” diye başladıklarını, şimdi hayallerinin gerçekleştiğini görmenin mutluluk verici olduğunu ifade ederek sözlerine başlamıştır. Bu yıl 10 kutu-330 kg. yaş koza ürettiklerini, 5 tane dokuma tezgahlarının bulunduğunu ve kendi üretimlerini kendilerinin değerlendirdiklerini, üniversitelerle, Hereke halı ile koordineli çalışarak araştırmalarına devam ettiklerini, en büyük sıkıntılarının bölgenin turizme açık, tarım arazisinin kısıtlı ve zirai mücadelenin uygulanmakta olduğunu belirtmiştir. Kozabirlik’den 3.000 adet dut fidanı alarak diktiklerini, yaprak sıkıntısını giderebilirlerse üretimlerini artırabileceklerini, İşkur ile bir proje yaptıklarını ve bu kapsamda 30 kadına dokuma öğrettiklerini, şimdi farklı bir köyden talep geldiğini, üretim yapan bu köydeki kadınların da dokuma eğitimi almak istediklerini, tüm bu gelişmelerin mutluluk verici olduğunu ilave etmiştir.

Elde ettikleri yaş kozayı ipliğe çevirdiklerini, eski Datça’da eski bir ilkokulu restore ederek buraya tezgahları yerleştirdiklerini ve satış mağazası haline getirdiklerini, bu sene küçük çaplı bir koleksiyon hazırladıklarını, hedeflerinin kendi ürünleriyle bir marka yaratmak olduğunu da belirtmiştir.

Köyceğiz İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü Mehmet ACAR, İşkur ile     bir proje yaptıklarını ve bu kapsamda önce ½ kutu yetiştirerek işe başladıklarını, böylece halka ipekböceğini tanıttıklarını, şu anda Pınar köyünde kursların hala devam ettiğini, burada üretilen kozadan iplik ve kumaş dokuduklarını, Pınar köyünde zirai mücadelenin olmadığını bu nedenle yetiştiriciliğe çok müsait olduğunu, Kozabirlik kanalıyla verilen eğitimlerin de devam ettiğini ve üretimin gün geçtikçe daha da artacağına inandığını vurgulamıştır.

Komite Başkanı Prof. Dr. Çetin FIRATLI tarafından, bu işlerin birilerinin önderliğiyle başladığı, ipekböcekçiliğinde yöresel liderlere ve Kozabirliğe çok iş düştüğü, ülkemizde, 90 lı yıllarda ipek halı ihraç edilirken şu anda ithal iplikle halı üretildiği, hedefin yerli iplikle ürün üretmek olduğu dile getirilmiştir.

 

 

Yeşilyurt Beldesinden Bir Üretici, 1992 yılında Yeşilyurt’ta bir kooperatif kurduklarını, 5 dönümlük bir araziye Bursa’dan getirttikleri fidanları diktiklerini, Beymen, Vakko gibi markalarla görüştüklerini ancak o dönemde talebi karşılayamadıklarını, daha sonra gelen kooperatif yöneticilerinin ise bu işe sıcak bakmayarak fidanları söktürdüklerini özetlemiş ve dokuma tezgahlarının hala korunduğunu, kendilerinin yönlendirilirse işe hazır olduklarını, daha çok satış ile ilgili desteğe ihtiyaç duyacaklarını da sözlerine eklemiştir.

Ödemiş Kent Konseyi Kadın Meclisi Üyesi Gülfer Keskin, ipekböceği yetiştiriciliğinin Milli Eğitim kanalıyla ilköğretim ve Meslek Liselerine ders olarak konulmasını, bu üretim kolunun hiçbir üretimin önüne geçmediğini ve kısa süreli alternatif bir üretim dalı olduğunu, Ödemiş ilçesinde olduğu gibi Köyceğiz’de de İlçe Müdürlüğünün desteğinin gerektiğini, bu üretimde en büyük engelin fidan ve zirai mücadele olduğunu ifade ederek, ipekli dokumanın sağlıklı olduğunu ve herkesin kullanması gerektiğini de vurgulamıştır.

Ödemiş Ticaret Borsası Yetkilisi Naciye ÇELİK, üreticilerin bir araya gelerek Ödemiş’te kooperatif kurduklarını ancak şimdi  hiç destek görmedikleri için tezgahlarını iade edip kapatma noktasına geldiklerini, İlçelerinde hanımların oya yapıp satarak gelirlerini sağladıklarını, bu nedenle kendi ipliklerini hem ürettiklerini hem de tükettiklerini dile getirerek, ipeğin sağlıklı olduğu konusunda tüketicinin bilinçlendirildiği takdirde sektörün kendiliğinden gelişeceğini ifade etmiştir.

Komite Başkanı Prof. Dr. Çetin FIRATLI tarafından, toplantıya katkı veren herkese ve Komitenin yıllardır düzenli çalışmalarında önemli katkısı olan kurum ve kişilere teşekkür edilerek toplantı sona erdirilmiştir.

 

 

 

 

 

 

 

 

1983-2010 YILLARI TÜRKİYE İPEKBÖCEKÇİLİĞİ

 

YILLAR İPEKBÖCEĞİ BESLEYEN AÇILAN KUTU SAYISI ALINAN YAŞ KOZA MİKTARI (Damızlık dahil)(KG) HAM İPEK ÜRETİMİ (TON)
İL SAYISI KÖY SAYISI AİLE SAYISI
1983 42 2.022 48.984 75.829 1.991.489 310
1984 42 2.252 46.341 81.432 2.147.137 330
1985 41 2.181 46.642 71.016 1.811.407 280
1986 39 1.974 44.259 71.784 1.919.904 300
1987 45 1.904 42.728 65.482 1.747.334 280
1988 40 1.850 42.826 74.012 2.008.319 320
1989 40 1.815 42.294 80.440 1.836.886 290
1990 41 1.916 44.541 80.544 2.171.292 320
1991 39 1.635 30.079 50.726 1.353.200 230
1992 32 1.012 17.707 27.733 781.850 140
1993 28 941 14.544 25.584 715.849 130
1994 27 647 12.189 17.953 455.594 80
1995 23 532 7.493 9.702 272.170 50
1996 24 398 5.756 7.529,5 214.590 40
1997 17 325 3.863 5.738 160.675 27
1998 13 255 3.115 4.540 127.492 21
1999 12 260 3.019 4.962 133.208 22
2000 12 230 2.210 3.143 59.780 10
2001 13 213 1.555 2.288,5 46.621,7 8
2002 21 327 2.356 3.885 100.013,7 15
2003 24 280 2.758 5.094 169.221,1 28
2004 24 272 2.919 5.161 145.173,0 24
2005 23 278 2.729 5.669 160.173,5 27
2006 22 246 2.597 5.698,5 128.944,9 22
2007 25 215 2.318 5.263 127.146,2 21
2008 26 199 2.238 5.564 126.614,2 21
2009 28 211 2.358 5.683 139.599,6 23
2010 26 193 2.183 5.476,5 128.960,08 22
2011 35 299 2.623 5.808 150.646,65

 

 

 

 

 

 

 

2011 YILI POLİHİBRİT VE DAMIZLIK TOHUM DAĞITIMI VE YAŞ KOZA ALIMLARI

İL ADI  İLÇE SAYISI  İPEKBÖCEĞİ BESLEMESİ YAPAN KÖY SAYISI  ÜRETİCİ ADEDİ  DAĞITILAN TOHUM MİKTARI (KT)  ELDE EDİLEN POLİHİBRİT YAŞ KOZA (Kg)
ADANA 4 6 3 37,0 0,00
AMASYA 1 1
ANKARA 3 14 106 366,0 9.540,30
ANTALYA 2 31 492 800,0 23.739,00
AYDIN 3 3 4 13,0 248,30
BALIKESİR 3 3 1 2,0 103,30
BATMAN 1 1 19 88,0 612,50
BİLECİK 5 22 172 525,0 16.254,00
BİTLİS 2 2
BOLU 2 17 102 212,5 6.335,50
BURSA 6 24 55 160,0 4.342,50
ÇANAKKALE 1 1 3 16,5 330,30
ÇORUM 1 1 1 6,5 20,60
DENİZLİ 2 3
DİYARBAKIR 2 36 754 2.169,0 43.749,00
DÜZCE 1 1 1 1,0 44,10
ESKİŞEHİR 4 13 112 271,0 6.921,80
GAZİANTEP 2 2 1 3,0 0,00
HATAY 3 20 35 78,5 472,33
ISPARTA 3 3 1 1,0 0,00
İSTANBUL 4 4 1 0,5 0,00
İZMİR 12 19 64 156,5 2.698,15
KAHRAMANMARAŞ 1 1
KIRKLARELİ 1 1
KOCAELİ 2 1 2 6,0 170,90
KONYA 1 1
KÜTAHYA 1 1 1 3,0 78,00
MANİSA 3 3 4 71,0 36,50
MERSİN 4 4
MUĞLA 6 23 50 92,5 1.890,50
NEVŞEHİR 2 2 1 3,0 0,00
RİZE 1 1
SAKARYA 10 28 148 390,0 8.725,50
ŞIRNAK 1 1
UŞAK 1 1 1 4,0 0,00
POLİHİBRİT TOPLAM

35 İL

101 295        2.573    5.808,0 147.223,65
BURSA DAMIZLIK 2 3 44 1.005,0 gr. 2.683,00
BİLECİK DAMIZLIK 1 1 6 250,0 gr 740,00
DAMIZLIK TOPLAM             2 İL 3 4 50 1.255,0 gr 3.423,00
GENEL TOPLAM             35 İL 104                299           2.623    5.808,0 Kutu      1.255 ,0 gr 150.646,65